ความเป็นมา

          การรับความรู้สึกเป็นสิ่งที่จำเป็นมากต่อการดำรงชีวิต เรารับรู้การเปลี่ยนแปลงของสภาพแวดล้อมในรูปแบบต่างๆ โดยอาศัยอวัยวะรับสัมผัสที่ไวต่อความรู้สึก คนปกติเราใช้สัมผัสทั้ง 5 คือ ตา หู จมูก ลิ้น และร่างกายในการรับรู้สภาพแวดล้อม ในอวัยวะรับความรู้สึกเหล่านั้นจะประกอบด้วยเซลล์ที่มีความไวต่อสิ่งเร้าต่างๆ แล้วแต่อวัยวะ ด้วยกลไกอันสลับซับซ้อนสิ่งเร้าเหล่านั้นจะถูกแปลงและส่งข้อมูลไปยังสมองในรูปของกระแสประสาทเกิดเป็นความรู้สึก ซึ่งจะเกิดการตอบสนองต่อสิ่งเร้านั้นๆ ตามมาในรูปแบบต่างๆ เช่น เสียง แสง ความร้อนหรือกลิ่น หากประสาทสัมผัสส่วนใดส่วนหนึ่งขาดหายหรือทำงานบกพร่องไป ก็ย่อมส่งผลให้เกิดปัญหาในการดำเนินชีวิตขึ้นมาได้

          การมองเห็นเป็นประสาทสัมผัสที่มีการพัฒนาขึ้นพร้อมกับการเจริญของร่างกายในวัยทารก มนุษย์เราใช้ประสาทสัมผัสในการมองเห็นแค่เฉพาะช่วงเวลาที่เราลืมตาขึ้น แต่ประสาทสัมผัสส่วนนี้กลับถูกใช้งานเพื่อให้เกิดการพัฒนาสิ่งอำนวยความสะดวกมากมายกว่าที่เราคาดไว้ ในกระบวนการทางวิทยาศาสตร์จะเริ่มต้นด้วยการสังเกต ซึ่งเป็นการใช้สัมผัสทั้ง 5 รวมทั้งการมองเห็นการตัดสินใจของมนุษย์ส่วนมากเกิดขึ้นจากการได้เห็น เช่น ความรู้สึกชอบ กลัว หรือลังเล เราสามารถกล่าวได้ว่าการมองเห็นเป็นสัมผัสแรกที่จะส่งผลต่อการตัดสินใจในคนส่วนใหญ่ และเป็นสัมผัสที่เกิดการพัฒนาไปมากที่สุดสัมผัสหนึ่ง จนบางครั้งอาจมากจนเราลืมว่ายังมีสัมผัสอื่นอีกที่อยู่ในร่างกายเรา จะเป็นเช่นไรหากเราขาดสัมผัสส่วนนี้ไป เราจะสามารถรับรู้ได้หรือไม่ว่าสุนัขที่เราเลี้ยงมีหน้าตาอย่างไร เราจะก้าวขึ้นบันใดที่บ้านเราได้หรือไม่ เราจะสามารถรู้ได้หรือไม่ว่าตอนที่เรากำลังทานข้าวเป็นตอนกลางวันหรือกลางคืน และที่สำคัญ เราคิดว่าในเวลานั้นๆ เราจะเลือกสัมผัสใดมาทดแทน

          นิทรรศการเรื่อง “Dialogue in the Dark” ที่มีแนวความคิดและพัฒนาสร้างโดย Dr.Andreas Heinecke ชาวเยอรมันและได้พัฒนาสร้างเป็นนิทรรศการชั่วคราวและถาวร โดยจัดแสดงมาแล้วกว่า 130 เมือง ใน 22 ประเทศ ทั่วโลกโดยนิทรรศการนี้ จะกระตุ้นให้ผู้ชมได้ตระหนักถึงความสำคัญของประสาทสัมผัสในร่างกายของเราว่ามีความสำคัญยิ่งนัก โดยในนิทรรศการจะจัดแสดงบนพื้นที่ที่มืดสนิท ประมาณ 600 ตารางเมตร และอาศัยผู้บรรยายที่เป็นผู้พิการทางสายตามานำชมนิทรรศการ ซึ่งถือเป็นการแลกเปลี่ยนเรียนรู้ในสังคมแห่งวิทยาศาสตร์ ที่ไม่มีพรมแดนได้อย่างแท้จริง

 
 

วัตถุประสงค์

1. เพื่อสร้างประสบการณ์การเรียนรู้ด้วยตนเองผ่านทักษะกระบวนการทางวิทยาศาสตร์ด้วยการสังเกตผ่านประสาทสัมผัสการรับรู้
    ของร่างกายในส่วนอื่นนอกเหนือจากดวงตา
2. เพื่อให้ผู้ชมรับรู้ถึงความสำคัญและกลไกการทำงาน การปรับตัวของประสาทการรับรู้ด้านต่างๆ ของมนุษย์
3. เพื่อเปิดโอกาสให้ผู้มีความพิการทางสายตา ซึ่งเป็นผู้ด้อยโอกาสในสังคม ได้แสดงศักยภาพที่มีอยู่อย่างเป็นประโยชน์ และมีคุณค่า
    ทำให้เกิดการยอมรับในสังคม

 
 

ร่วมสร้างสังคมวิทยาศาสตร์ เพื่อพัฒนาชาติอย่างยั่งยืน
www.nsm.or.th

องค์การพิพิธภัณฑ์วิทยาศาสตร์แห่งชาติ (อพวช.)
กระทรวงวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี
เทคโนธานี ต.คลองห้า  อ.คลองหลวง จ.ปทุมธานี  12120
โทรศัพท์ 02 577 9999  โทรสาร  02 577 9990

จัตุรัสวิทยาศาสตร์ อพวช.
ชั้น 4 - 5 อาคารจามจุรีสแควร์
319 ถนนพญาไท เขตปทุมวัน กรุงเทพฯ 10330
โทรศัพท์ 02 160 5356  โทรสาร 02 160 5357

 Dialogue in the Darks a brand of Dialogue Social Enterprise